Intervista

Çdo minutë është e vlefshme për Kosovën

Jerida KULLA

Prof. Dr.Beqir Ismaili ka një pjesëmarrje të gjerë dhe aktive në një sërë veprimtarish kombëtare dhe ndërkombëtare në Egjipt dhe në krejt rajonin e Lindjes së Mesme, si: në konferenca, simpoziume, panaire, kongrese, mbledhje solemne, ku ka paraqitur kumtesa, referate dhe punime të tjera shkencore dhe kulturore vetjake. Gjithashtu, pjesë e kësaj veprimtarie, janë dhe takimet e shpeshta dy dhe shumëpalëshe në institucionet e rëndësishme diplomatike vendase dhe arabe, lidhur me informimin për problemet e Kosovës dhe zhvillimet demokratike të saj.

Arsimin tetëvjeçar e ka kryer në Prishtinë (Kosovë), ndërsa të mesmin në Damask (Siri). Është diplomuar për Gjuhë dhe Letërsi Arabe në Fakultetin e Gjuhës Arabe pranë Universitetit të Al Az’harit, në Kairo (Egjipt). Ka kryer Magjistraturën në Fakultetin e Gjuhës dhe Letërsisë Arabe në “Universitetin e Hapur Amerikan” në Kajro duke mbrojtur temën: “Ndikimi i gjuhës arabe në gjuhën shqipe”.

Mbrojtës i titullit “Doktor i Shkencave” në Fakultetin e Gjuhës dhe Letërsisë Arabe në “Universitetin e Hapur Amerikan” në Kajro, me temën: “Përhapja e gjuhës dhe e letërsisë arabe në Kosovë”. Laureat i titullit “Prof. Doktor i Shkencave” në Kajro, më 2004. Studimet pasuniversitare i kreu në Institutin e Lartë për Studime Islame në Kajro, duke marrë një “Diplomë për studimet e larta”. Studimet pasuniversitare në Akademinë Diplomatike Shqiptare – Tiranë, për mbrojtjen e diplomës paraqiti temën: “Politika ndërkombëtare e Muhamed Ali Pashës” - “Këndvështrim kritik për politikën e jashtme”.

Qëndrimi i fqinjëve dhe shteteve të mëdha të Evropës ndaj Shqipërisë dhe trojeve të saj ndër vite?

Shqiptarët, pasardhësit e Ilirëve, janë një nga popujt më të lashtë të Evropës, por, asnjëherë, historia nuk i ka parë ata si agresorë apo pushtues të ndonjë populli a vendi tjetër. Ai gjithmonë ka qenë paqedashës dhe ngaherë është përpjekur t'i zgjidhë problemet që i kanë shkaktuar të tjerët në mënyrë paqësore dhe vetëmbrojtëse.

Historikisht, që nga koha e dyndjes sllave në Ballkan, shqiptarët nuk kanë qenë kurrë të qetë për shkak të agresionit dhe invazionit sllav, në tokat shqiptare. Jo vetëm kaq, por edhe fuqitë e huaja kanë mbajtur shpesh një qëndrim kundër interesave të shqiptarëve. Vendimet e padrejta të Traktatit të Shën Stefanit dhe sidomos ato të Kongresit të Berlinit (1878), janë dëshmia më e mirë sesi varfërohet dhe copëtohet territori i një populli autokton.

Po kështu, më 1913, Ambasadorët e gjashtë Fuqive të Mëdha u mblodhën për të copëtuar trojet etnike shqiptare në dobi të grabitqarëve ballkanikë. Traktati i fshehtë i Londrës, më 1915, i cungoi akoma dhe më shumë trojet shqiptare.

Shqiptarët morën pjesë me armë në dorë në Luftën e Dytë Botërore dhe patën premtimin e aleatëve se çështja e territoreve shqiptare do të zgjidhej drejtësisht një herë e përgjithmonë. Mirëpo, si gjithherë, populli shqiptar u tradhtua. Sërish ai u gjend nën thundrën serbo - sllave dhe maqedono - malazeze.

Pas çlirimit të Kosovës, më 1998, po luhen lojëra të tjera. Serbia, e përkrahur nga forca ndërkombëtare, vazhdon avazin e vjetër, për të mbajtur Kosovën nën kthetrat e saj.

Historikisht, shqiptarët gjithmonë kanë qenë faktor pozitiv në rajon dhe më gjerë, atëherë si shpjegohet ky qëndrim i serbëve ndaj Kosovës dhe shqiptarëve të saj?

Arsyet kryesore janë, pikë së pari, interesat strategjike serbe në Kosovë dhe mbi popullatën shqiptare. Këtu ka përplasje mes dy kombësive, asaj shqiptare dhe serbe. Përplasjet janë kombëtare, fetare, ekonomike, strategjike dhe koncepti e dëshira serbe për Serbinë e Madhe.

Serbët gjithnjë e kanë parë dhe shohin çështjen e Kosovës si një çështje që lidhet me mitet dhe predikimet kishtare ortodokse. Serbia e ka shpallur Kosovën “djep të sebizmit dhe zemrën e Serbisë”. Nën këtë maskë fshihet oreksi i pashuar i shfrytëzimit të pasurive të mëdha nën e mbitokësore që ka Kosova. Ky është çelësi i të gjithave. Toka e Kosovës është e pasur me plumb, argjend, ar, bismut, pirit, zink etj. Fushat pjellore, kushtet e mrekullueshme për zhvillimin e blegtorisë dhe kultivimin e pemëtarisë janë mjaft optimale. Pozita strategjike, udhëkryqet e lidhjeve rrugore aziatiko - evropiane, e bën mjaft të qartë faktin se ku qëndrojnë interesat tinëzake dhe djallëzore të Serbisë. Së fundi, ajo që kërkon Serbia është toka shqiptare pa shqiptarë në të.

Shqiptarët e Kosovës, ata të shtetit amë e kudo që ndodhen, jo vetëm kanë ëndërruar e shpresuar, por edhe kanë sakrifikuar për pavarësinë e Kosovës; tani që jemi kaq pranë, në javët apo ditët e fundit të përcaktimit të statusit të Kosovës, cili është mendimi juaj se si duhet të përcillet nga qytetarët dhe institucionet e shtetit të Kosovës?

Çdo qytetar i thjeshtë dhe drejtues shqiptar duhet të dijë, kuptojë dhe vlerësojë drejt detyrimet e veta historike me besnikëri, sinqeritet dhe përgjegjësi.

Kjo është koha e punës e jo e të qenit pasiv, janë momentet për të derdhur të gjithë energjinë që kemi grumbulluar me durim, se durimi është dritë. Tashmë pavarësia e Kosovës është në udhë, paçka se ndonjëherë kjo udhë mund të mbetet në errësirë prej “ndërprerjes” së dritave, ajo do të ndriçohet nga drita e gjakut të martirëve të udhës për liri dhe e vendosmërisë së  popullit të saj. Është momenti t'i tregojmë botës se ne shqiptarët jemi më të bashkuar e më të vendosur se kurrë, për të fituar më së fundi atë të drejtë që na takon dhe që nuk e lypim si lëmoshë e as kërkojmë t'ia grabisim dikujt, me të padrejtë. Mendoj se më në fund, popujt e qytetëruar që e duan dhe e kanë në zemër demokracinë, do të solidarizohen me popullin liridashës të Kosovës, duke i dhënë përkrahjen e duhur për njohjen e pavarësisë së plotë të Kosovës.

Duke i dhënë Kosovës pavarësinë e mbikëqyrur, mendoni se janë hapat e parë pozitivë të ndërkombëtarëve pas padrejtësive të bëra me copëtimin e trojeve shqiptare afro 100 vjet më parë?

Ndoshta edhe mund të quhen “hapat e parë”, por janë me shumë vonesë e tepër të ngadalshëm. Në vend që të na hapen dyert për një pavarësi të menjëhershme, sipas të drejtës së çdo kombi për vetëvendosje e për krijimin e shtetit të tij të pavarur, akoma hezitohet me negociata e konsultime, edhe pse Kosova posedon të gjitha kompetencat themelore, të cilat i duhen një shteti, si: territorin, popullin dhe sovranitetin, me anë të të cilit autoritetet qeverisin vendin. Shumica e ndërkombëtarëve, pas padrejtësive të bëra shqiptarëve në shekuj dhe pas masakrave të fundit në Kosovë, filluan të përmirësojnë gabimet dhe t'i ndihmojnë popullit shqiptar të Kosovës të shohë dritën e lirisë në truallin e vet. Ata e kuptuan se shqiptarët janë një popull besnik dhe tolerant, popull që gëzon një cilësi të rrallë, Besën. Shpresoj që edhe ata që qëndrojnë si pengesë në rrugën e pavarësisë së Kosovës, të ndërgjegjësohen dhe të kuptojnë se si qëndron e vërteta. Populli shqiptar i Kosovës, i është falënderues të gjithë atyre që e kanë ndihmuar dhe qëndruar në krah për realizimin e qëllimit të tij final, pavarësinë e plotë dhe pa kushte.

Vendet arabe luajnë një rol të rëndësishëm në marrëdhëniet midis popujve, cili është sot qëndrimi i tyre ndaj pavarësisë së Kosovës?

Po, është e vërtetë që vendet arabe luajnë një rol të madh në marrëdhëniet ndërmjet popujve, por për hir të së vërtetës, duhet theksuar se deri tani atyre ju është ofruar vetëm Rezoluta 1244, me të cilën veprojnë ende. Kjo ka ardhur si pasojë e mungesës së dërgimit të delegacioneve të mjaftueshme zyrtare nga Kosova, në këto shtete. Janë bërë përpjekje të pazëvendësueshme individuale me peshë për informim e opinionit publik në këto vende, siç është kontributi i pamohueshëm i agjencisë së informacionit “Alba-Press” me qendër në Kajro, e cila ka shërbyer për të informuar jo vetëm opinionin politik dhe publik egjiptian, por dhe më gjerë, në të gjithë rajonin e Lindjes së Mesme, por këto përpjekje nuk kanë pasur mbështetjen e duhur zyrtare nga Kosova.  

Edhe pse kohët e fundit këto vende kanë probleme të mëdha në rajonin e tyre, nuk duhet të harrojmë faktin se qeveria egjiptiane dhe pas saj e gjithë bota arabe dhe islame, rreth 50 vende, kanë qenë për votimin pro të pavarësisë së Kosovës dhe mbështetjen e saj në Institucionet Ndërkombëtare, si: OKB, etj.

Nisur nga ky objektiv, lindi nevoja e bashkëpunimi dypalësh midis Egjiptit dhe Kosovës. Marrëveshjet e lidhura midis dy vendeve, kryesisht në fushat e kulturës, arsimit e sporteve, përbëjnë hapat e parë drejt një bashkëpunimi frytdhënës në të ardhmen, por akoma jo aq të mjaftueshëm. Këto marrëveshje tregojnë qartë se Egjipti, në krye të vendeve arabe, është pro pavarësisë së Kosovës, por nuk duhet të harrojmë këtu faktin se sa është e interesuar qeveria e Kosovës për t'i dhënë vëmendjen dhe vlerësimin maksimal realizimit të këtyre marrëveshjeve, për të pasur mundësi për të kërkuar kështu përkrahjen e mëtejshme.

Një tjetër faktor pozitiv në drejtimin e mbështetjes institucionale qe dhe vizita zyrtare në Egjipt e kryeministrit shqiptar prof. dr. Sali Berisha. Edhe pse mbase me shumë vonesë, ajo la një ndikim të madh tek institucionet arabe të Egjiptit në mbështetje të çështjes së Kosovës.

Në anën tjetër, serbët dhe të gjithë ata që janë kundër pavarësisë së Kosovës, po punojnë të kenë ndikimin mbi votën e Egjiptit dhe vendeve arabe në përgjithësi, ndikim, i cili mund të jetë me pasoja mjaft të rënda për realizimin final të statusit të Kosovës. Ka ardhur koha të ndërgjegjësohemi dhe të kuptojmë se politika duhet të ketë marrëdhënie pozitive me të gjithë ata që japin përkrahjen e tyre. Tërheqja e një numri kaq të konsiderueshëm vendesh, nga votimi pro Kosovës, mund të ndikojë negativisht në vendimin për pavarësinë e Kosovës.

Kjo më ka nxitur që të ndërmarr një sërë takimesh me përfaqësues të ndryshëm zyrtarë, për të ndikuar sadopak në vendimin e tyre. Çdo minutë është i vlefshëm për Kosovën dhe po qe se nuk e shfrytëzojmë, atëherë Kosova do të vuajë pasojat e neglizhencës së largpamësisë politike dhe punës së pamjaftueshme informuese, për t'i treguar opinionit ndërkombëtar të vërtetën e saj.

Ju jeni nismëtar dhe financues në hapjen e shkollës së parë shqipe në Kajro, më 2004,  çfarë mund të na thoni diçka për këtë projekt? 

Si pasojë e lëvizjeve të vazhdueshme të popullsisë në vende të ndryshme të botës edhe komuniteti shqiptar në Egjipt po shkon gjithnjë e në rritje. Si shqiptar, e shoh si obligim kombëtar, ruajtjen e vlerave të gjuhës dhe traditave shqiptare dhe trashëgimin e tyre tek brezat e rinj.

Gjatë njërës prej vizitave të mia në Kosovë, pata një takim në Ministrinë e Arsimit dhe Shkencës, ku kërkova ndihmën dhe përkrahjen e tyre për hapjen e shkollës shqipe në Egjipt. Në ministri e mirëpritën propozimin tim dhe më dhanë mbështetjen e tyre, duke më ofruar programin e gjuhës së miratuar nga ministria dhe 2 kopje të librave falas. Sapo u ktheva në Kajro, menjëherë realizova një takim me komunitetin shqiptar dhe, pas diskutimeve dhe sqarimeve të rastit, vendosëm hapjen e shkollës shqipe, e cila fillimisht do të kishte një klasë dhe mësimi do të realizohej në ambientet e zyrës së “Alba Press” në Kajro, derisa të gjenim mundësinë për një vend më të përshtatshëm.

Në program kemi dhe hapjen, së shpejti, të një kursi për mësimin e gjuhës shqipe për moshat e rritura, pasi këtu në Egjipt jeton dhe punon një numër i konsiderueshëm shqiptarësh, të cilët nuk e flasin gjuhën e tyre.

Herë pas here zhvillohen debate për marrëdhëniet midis brezave, cili është komenti juaj Profesor për këtë çështje sot?

Psikologjikisht është e ditur se paraardhësit lenë gjurmët e tyre tek pasardhësit, siç dihet se njeriu është i prirur për t'u përballur me këtë ndikim.

Ky fenomen sjell dhe lindjen e dialogut të domosdoshëm midis brezave, për mbrojtjen e mendimit tek i cili anon çdo brez. Kjo vjen si domosdoshmëri e natyrshme, në mënyrë që njeriu të mos jetë hapësirë për ndikimet e jashtme, të cilat janë në kundërshtim me cilësitë e pastra morale dhe shijet e larta, të njeriut fisnik. Meqenëse çdo energji, në çdo formë që paraqitet, ka ndikimin e saj, lind dhe nevoja për debat ndërmjet brezave. Kur ky debat është konstruktiv, atëherë ai është çelësi i zemrave dhe rruga për përfitime dhe arritjen e rezultateve të shumta. Ndoshta problemi kryesor në marrëdhëniet ndërmjet brezave është problemi i botëkuptimit. Koha krijon hapësirat e saj dhe një botëkuptim të ndryshëm, i cili paraqitet në forma të ndryshme. Bota e secilit brez është pak e çuditshme dhe deri diku e pa kuptueshme për brezin tjetër, veçanërisht kur hapësira kohore është e konsiderueshme.

Shpesh dialogu ngec dhe hallkat shkëputen.  

Mendimi juaj, si mund të përmirësohen marrëdhëniet midis brezave?

Është e qartë se, përmirësimi i marrëdhënieve, problemeve dhe mosmarrëveshjeve ndërmjet brezave duhet të trajtohet me vëmendje dhe kujdes. Për të pasur rezultat pozitiv në këtë drejtim, nuk duhet të ndjekim vetëm një rrugë por, duhet të bëhen përpjekje maksimale nëpërmjet rrugëve të shumta. Një prej këtyre rrugëve është pikërisht debati konstruktiv dhe mirëkuptimi. Nëse problemet janë gjithmonë në rritje dhe bëhen sëmundje kronike që shqetësojnë dhe dëmtojnë shoqërinë, atëherë ky debat luan rolin e katalizatorit, apo të ilaçit që shëron sëmundjen. 

Ai kontribuon në zgjerimin e mendimit dhe thellimin e perceptimit, gjë që nuk mund ta arrijë një komunikim i thatë dhe pa këmbim mendimesh apo idesh. Ai, që mbyll dyert e debatit dhe largohet prej tij, e mbyt shpirtin e mendimit të dobishëm, në vetvete. Shoqëria me vlera pozitive udhëzon drejt dialogut të qetë dhe të vlefshëm.

Po për rolin që luan sot besimi dhe morali në shoqëri dhe në familje, çfarë mendimi kini Profesor?

Besimi është nevojë e domosdoshme në ruajtjen e ekuilibrit njerëzor dhe të vlerave të moralit, i cili e ndihmon njeriun për vazhdimësinë e parashikimit dhe të menduarit në ekzistencë dhe në krijesat dhe t’i konsiderojë vlerësimet dhe rrugët në arritjen e përsosmërisë që ia ka caktuar Zoti. Besimi në vetvete ndërton personalitetin e njeriut. Po ashtu, ai kontribuon efektivisht në ndërtimin e shoqërisë dhe familjes.

I parë në të gjitha prizmat, besimi në Zot, është baza e ekzistencës dhe veprave të njeriut.

Shoqëria, e cila ka si parim të sajin sjelljen, veprimin dhe edukimin e brezave mbi bazat e besimit në Zot dhe plotësimin e urdhrave të Tij, atëherë kjo shoqëri është e shëndoshë dhe e suksesshme.

Edhe familja, si themeli i shoqërisë, që i edukon individët e saj me parimet e shëndosha morale të besimit tek Zoti, është një familje e shëndoshë, që jeton në qetësi dhe harmoni. Që këtu del qartë domosdoshmëria e besimit dhe ndikimi që ka ai, në krijimin e një familjeje dhe të një shoqërie të suksesshme.

 Së fundi, dëshirojmë të njohim lexuesit tanë jo vetëm se çfarë kini në duar tani duke punuar, por edhe për më tej?

 

Pjesën më të madhe të kohës ia kam kushtuar dhe vazhdoj t'ia kushtoj çështjes së Kosovës, duke kryer takime të ndryshme në institucionet që kanë ndikim në arenën ndërkombëtare, me qëllim njohjen e pavarësisë së saj, publikime për këtë çështje, etj.
Gjithashtu, jam në vazhdim të rubrikës sime javore, në median e shkruar: “Nga personalitetet e mendimit bashkëkohor shqiptar”, ku deri tani kam publikuar jetën dhe veprën e mbi 185 personave. Pjesëmarrja në tribuna, konferenca, kongrese shkencore, merr një pjesë tjetër nga koha ime.
 Përsa i përket librave, momentalisht jam duke përgatitur, në arabisht, një libër për letërsinë shqiptare bashkëkohore, ndërsa në gjuhën shqipe, jam duke përgatitur një libër mbi jetën e Qerim Haxhiut, një prej personaliteteve të diasporës shqiptare në Egjipt.

Prof. dr. Beqir Ismaili shqiptari i parë në Lindjen e Mesme që mbrojti titullin “Prof. Dr”.

Prof. dr. Beqir Ismaili mendimtari i njohur kosovar dhe veprimtaritë e tij shkencore

Universiteti i Kajros nderon me “SIMBOLIN e Universitetit” prof. dr. Beqir ISMAILIN

Kajro, Dhjetor 2007

English Contents & Different Editorials of the Journal